Jak sobie radzić z depresją?

• 

Szczegóły

Kategoria: Katechezy

W szkołach, których uczę są uczniowie cierpiący na depresję. Jedna z uczennic, przyznała, że jej mama ma problem z tą chorobą.

Pewien starszy mężczyzna, któremu zmarła żona, a dzieci się usamodzielniły i wyprowadziły próbował odebrać sobie życie. Znalazł się w szpitalu psychiatrycznym. Prawdopodobnie ma depresję. Mam wrażenie, że problem ten dotyczy wielu ludzi, młodych, dorosłych, dojrzałych i starszych...

1. Depresja to zaburzenie (choroba psychiczna), dotycząca m.in. sfery uczuć (tzw. zaburzenie afektywne). Charakteryzuje się dużymi wahaniami nastroju, zwłaszcza obniżeniem samopoczucia, smutkiem, przygnębieniem, rozdrażnieniem. Wyróżniamy depresję: endogenne (o podłożu genetyczną) i reaktywną (w reakcji na stratę np. śmierć kogoś bliskiego, utrata pracy, zdrowia itp.), jednobiegunową i dwubiegunową (tzw. psychoza maniakalno-depresyjna). Rozróżniamy także trzy stopnie depresji w zależności od nasilenia objawów: depresję lekką, umiarkowaną i ciężką. Objawy w depresji jednobiegunowej: znaczne, aż do głębokiego obniżenie nastroju, smutek, drażliwość, lęk, utrata zainteresowań, utrata radości życia, poczucia sensu życia (bycia potrzebnym), niechęć do życia, osłabienie więzi emocjonalnych, poczucie osamotnienia, uporczywe myśli o śmierci. Pojawiają się też zaburzenia uwagi, koncentracji, myślenia i postrzegania (halucynacje), wzmożony krytycyzm do siebie, dojmujące poczucie winy, obniżone poczucie własnej wartości, brak pewności siebie, niezdecydowanie, natręctwa myślowe. Objawy wegetatywne to: znużenie, permanentne zmęczenie, utrata energii, ból w klatce piersiowej, zaburzenia snu (bezsenność, lub nadmierna senność), zaburzenia odżywiania (jadłowstręt, utrata apetytu, lub nadmierny apetyt) i w związku z tym utrata wagi, lub nadwaga, pobudzenie psychoruchowe, osłabienie popędu płciowego.  Wydaje się, że na depresję choruje kilkanaście procent dorosłych kilkakrotnie w ciągu swojego życia. Wiele osób nie zdaje sobie z tego sprawy. Ponieważ w czasie depresji ludzie czują się źle, stąd niekiedy próbują sobie „poprawić” nastrój przy  pomocy alkoholu, narkotyków, lub innych zachowań ucieczkowych. W depresji dwubiegunowej oprócz stanów obniżonego samopoczucia, występują tzw. okresy manii, czyli nienaturalnego pobudzenia i ożywienia organizmu. Mogą pojawiać się myśli wielkościowe, gonitwa myśli, przymus mówienia, itp.

2. Przyczyny. Jest ich wiele. Wyróżniamy: a) czynniki biologiczne (np. czynniki genetyczne, zmiany poziomu neuroprzekaźników w mózgu, zwłaszcza serotoniny i dopaminy, stan zdrowia somatycznego, choroby przewlekłe, uzależnienia), b) czynniki psychologiczne (np. stresujące wydarzenia życiowe, straty i sposoby radzenia sobie z nimi, relacje małżeńskie, rodzinne i relacje z innymi osobami. c) czynniki społeczne i kulturowe (np. samotność, sytuacja zawodowa, szkolna, materialna, mieszkaniowa).

3. Skutki: osoba przeżywająca depresję cierpi z powodu złego samopoczucia, smutku, obniżenia poczucia własnej wartości, bywa rozdrażniona. Może mieć trudności z radzeniem sobie nawet z prostymi codziennymi czynnościami i obowiązkami, z powodu utraty energii, rozkojarzenia itp. np. ciężko jest wstać do szkoły/ pracy, zadbać o higienę, itd.

4. Terapia.  Trudno jest się przyznać przed sobą, że ma się problem i potrzebuje się pomocy. Wydaje się, że depresja dotyczy też relacji do Boga, siebie i innych. Dlatego wymaga zadbania o te relacje i o siebie, o zdrowie na poziomie fizycznym (np. gimnastyka, spacery, odpowiedni odpoczynek np. na łonie natury, sen), psychicznym (relacje z innymi, bliskimi osobami, rodziną przyjaciółmi) i duchowym – relacja z Bogiem – Trójcą Św. (modlitwa dziękczynna i uwielbienia, modlitwa psalmami, medytacja biblijna, sakramenty, zwłaszcza częsta spowiedź i Eucharystia, Komunia św., adoracja, rozważanie męki Pańskiej, np. droga krzyżowa, modlitwa różańcowa,  rekolekcje, pielgrzymka, wspólnota). Można rozważyć prowadzenie dziennika: Słowa Bożego, dziennika wdzięczności, gdzie zapisujemy też swoje myśli i uczucia, skorzystać z konsultacji w poradni ziołoleczniczej u bonifratrów (pomagają np. preparaty ziołowe: korzeń arktyczny i szafraceum, lupulina na sen, melisa).

Można także rozważyć wizytę u lekarza rodzinnego (gdy cierpimy na jakąś chorobę), u pedagoga szkolnego, psychologa lub (i) psychoterapeuty (psychoterapia), lub (i) u psychiatry (farmakoterapia – leki antydepresyjne). Warto też poczytać jakąś fachową literaturę na temat depresji, żeby się dowiedzieć więcej na jej temat.[1] Ważne strony: www.depresja.org; www.stopdepresji.pl; www.twarzedepresji.pl. Antydepresyjny Telefon zaufania, czynny w poniedziałki od 17.00 do 20.00: 22 484 88 01.    

Modlitwa: Panie przenikasz i znasz mnie, moje myśli, serce, wiesz, co przeżywam i przez co przechodzę. Nigdy nie zostawiasz mnie samego. Choćbym przechodził przez ciemną dolinę, zła się nie ulęknę, bo Ty jesteś ze mną. Panie Jezu, Ty jesteś światłością świata i rozpraszasz moje ciemności. W Tobie jest moja nadzieja (J 8,12; 9,5; Ps 23; 27; 46).