Najważniejsze dni w roku – Wielki Tydzień

Szczegóły: Kategoria: Katechezy

1.W tej katechezie chciałbym wprowadzić Was w tajemnice Wielkiego Tygodnia, w tym Triduum Paschalnego.

W obecnej sytuacji, przeżywanie tych dni będzie zdecydowanie inne niż do tej pory. Zazwyczaj podczas Triduum Paschalnego, kościoły są wypełnione ludźmi, którzy w ten sposób towarzyszą Jezusowi w najważniejszych i najtrudniejszych dla Niego chwilach. Od 25.03 do 11.03.2020, ze względu na epidemię, w kościołach obowiązuje ograniczenie liczby wiernych do 5 osób, za wyjątkiem kapłanów i służby liturgicznej. Dotyczy to zarówno modlitwy osobistej, jak i udziału w liturgii. To powoduje, że w tym czasie będzie utrudnione korzystanie ze spowiedzi (warto próbować się jednak wyspowiadać, najlepiej przed świętami, w ich trakcie lub po nich). Tym, którym nie uda się wyspowiadać, albo boją się spowiedzi (np, z uwagi na epidemię), sugeruję spełnienie pozostałych warunków tego sakramentu, tj. rachunek sumienia od ostatniej spowiedzi, modlitwa żalu, skruchy za grzechy, mocne, konkretne postanowienie poprawy, wyznanie swoich grzechów Bogu, zadośćuczynienie, czyli naprawa popełnionego zła. Może trzeba kogoś przeprosić, pojednać się. Również liturgię Wielkiego Czwartku, Wielkiego Piątku, czyli liturgię paschalną w Wielka Sobotę, będziemy przeżywać, w zdecydowanej większości w domach. Sugeruje się, aby uczestniczyć w nich za pośrednictwem mediów, w odświętnym stroju, tak jakbyśmy byli w kościele (oczywiście za wyjątkiem wierzchniej odzieży, tj. kurtek, płaszczy itp.) Komunię św. przyjmujemy w sposób duchowy, przez wiarę, pragnienie i modlitwę. Dobrze jest nakryć stół białym obrusem, ustawić na nim krzyż, świecę i Pismo św., jako znaki obecności Boga pośród nas. Jak nic się nie zmieni, to w niedzielę zmartwychwstania (12.04), będzie mogło być w kościołach do 50 osób, łącznie z asystą liturgiczną.

2.W Wielki Czwartek, sugeruje się przeczytanie (wysłuchanie) fragmentu z Ewangelii św. Jana o umyciu nóg (J 13,1-20). Następnie głowa rodziny może pozostałym domownikom obmyć stopy, tak jak Jezus swoim uczniom. W Wielki Piątek sugeruje się, aby domownicy ucałowali krzyż, lub oddali mu cześć przez pokłon (adoracja krzyża). W Wielką Sobotę sugeruje się odnowienie przyrzeczeń chrzcielnych, przez wyrzeczenie się, szatana, grzechu i wszystkiego, co do grzechu prowadzi, oraz wyznanie wiary w Boga Ojca stworzyciela, Jezusa, jako Syna Bożego, jedynego Pana i Zbawiciela, w Ducha Św., a także Kościół powszechny, obcowanie świętych zmartwychwstanie ciał i życie wieczne. Nie będzie w tym dniu poświęcenia pokarmów. Obrzęd ten może wykonać głowa rodziny przed wielkanocnym śniadaniem, przez modlitwę z prośbą o pobłogosławienie pokarmów.

„Nie miał On wdzięku ani też blasku, aby na Niego popatrzeć, ani wyglądu, by się nam podobał.
Wzgardzony i odepchnięty przez ludzi, Mąż boleści, oswojony z cierpieniem, jak ktoś, przed kim się twarze zakrywa, wzgardzony tak, iż mieliśmy Go za nic. Lecz On się obarczył naszym cierpieniem, On dźwigał nasze boleści, a myśmy Go za skazańca uznali, chłostanego przez Boga i zdeptanego. Lecz On był przebity za nasze grzechy,
zdruzgotany za nasze winy. Spadła Nań chłosta zbawienna dla nas, a w Jego ranach jest nasze zdrowie.”(Iz 53,2-5).

Ten fragment, to wizja prorocza Izajasza, z VI w., tzw. IV pieśń o słudze Pańskim, w którym prorok zapowiada mękę, śmierć i zmartwychwstanie Jezusa. Tekst ten jest odczytywany podczas liturgii słowa w Wielki Piątek.

3. Wielki tydzień rozpoczyna się Niedzielą Palmową męki Pańskiej, a kończy się niedzielą zmartwychwstania. Podczas niedzieli palmowej wspomina się wjazd Pana Jezusa do Jerozolimy na osiołku, gdy był owacyjnie witany jako król żydowski (Mk 1,1-11). W tym dniu czyta się też opis męki Jezusa z ewangelii Marka, Mateusza lub Łukasza (w roku 2020 była to relacja św. Mateusza). W niedziele palmową obchodzimy też Światowy Dzień Młodzieży, ustanowiony przez św. Jana Pawła II. W poniedziałek czyta się opis namaszczenie Jezusa w Betanii (J 12,1-11), we wtorek i środę wspomina zdradę Judasza i zapowiedź zaparcia się Piotra. W obecnych warunkach, aby dobrze przeżyć Wielki Tydzień trzeba: modlić się indywidualnie i z rodziną, czytać Pismo św., zwłaszcza opisy męki Jezusa, uczestniczyć w liturgii za pośrednictwem mediów, ewentualnie nawiedzić kościół, być w stanie łaski uświęcającej, starać się iści do spowiedzi, lub, gdy nie ma takie możliwości, wzbudzić w sobie żal za grzechy z miłości do Boga.

4. Pascha – w Starym Testamencie przejście Izraelitów z niewoli egipskiej do ziemi obiecanej prze zmorze czerwone. W Nowym Testamencie przejście Jezusa z tego świata przez śmierć i zmartwychwstanie do domu Ojca. To także wyzwolenie nas z niewoli szatana, grzechu pierworodnego i grzechów osobistych, nałogów do wolności dzieci Bożych przez wiarę, nawrócenie i chrzest.

5. Szczytem roku liturgicznego jest Triduum Paschalne (trzy dni paschy czyli przejścia Jezusa z tego świata do domu Ojca, przez mękę śmierć i zmartwychwstanie). Triduum rozpoczyna się w wieczorem w Wielki Czwartek Mszą Świętą wieczerzy Pańskiej, a kończy się nieszporami w niedzielę zmartwychwstania.

a) W Wielki Czwartek wspominamy ustanowienie sakramentów Eucharystii, kapłaństwa i nowego przykazania Miłości, kiedy Pan Jezus umył apostołom stopy (Mt 26,26-30; J 15,1-20) podczas ostatniej wieczerzy w wieczerniku w Jerozolimie. Wydarzenia te świętujemy podczas wieczornej Mszy św. wieczerzy Pańskiej. Niekiedy towarzyszy temu obrzęd umycia nóg przez celebransa 12 osobom, podobnie jak to uczynił Pan Jezus. W tym roku (2020) nie będzie tego obrzędu. Natomiast sugeruje się wykonanie tej czynności w domach przez głowę rodziny wobec pozostałych domowników. Wszyscy domownicy są zachęcani do uczestnictwa liturgii za pośrednictwem mediów. Przed południem ma miejsce tzw. Msza św. krzyżma, podczas której kapłani zgromadzeni wokół biskupa odnawiają przyrzeczenia kapłańskie. ks. Biskup poświęca także olej wykorzystywany w sakramentach chrztu, bierzmowanie, kapłaństwa i namaszczenia chorych. W tym dniu wspominamy również: modlitwę w ogrodzie oliwnym, aresztowanie Jezusa, proces przed najwyższą radą żydowską (sanhedrynem), skazanie na śmierć, zaparcie się Piotra, śmierć Judasza, pobyt Chrystusa w więzieniu (czuwanie i adorowanie Najświętszego. Sakramentu w tzw. „ciemnicy”).

b) Wielki Piątek – wspominamy powtórny proces przed sanhedrynem, oskarżenie przed Piłatem, odesłanie do Heroda, odrzucenie Jezusa i amnestię Barabasza, biczowanie, cierniem koronowanie, drogę krzyżową i śmierć Chrystusa na krzyżu i Jego pogrzeb (Mk 15,1-47). Jezus modli się za prześladowców, przebacza łotrowi i daje nam Maryję za Matkę (Łk 12,33-46; J 19,25-27). Po śmierci żołnierz przebija Mu włócznią bok z którego wypływa krew i woda jako źródło sakramentów zwłaszcza chrztu i Eucharystii. W tym dniu nie ma Mszy św., zamiast tego jest uroczysta liturgia słowa, czyta się opis męki Chrystusa z ewangelii wg św. Jana, jest uroczysta modlitwa wiernych, adoracja krzyża (ucałowanie krzyża) i komunia św. oraz przeniesienie Najśw. Sakramentu do tzw. „grobu.” W tym roku adoracja krzyża będzie odbywała się przez pokłon, zamiast ucałowania. Do adoracji krzyża jesteśmy zachęceni w swoich domach. Wcześniej zazwyczaj odprawia się drogę krzyżową. W tym dniu osoby pełnioletnie (18-60 lat) obowiązuje tzw. post ścisły.

c) Wielka Sobota jest dniem ciszy i oczekiwania na zmartwychwstanie. Ciało Jezusa spoczywa w grobie a Jego dusza zstępuje do krainy umarłych, aby wyprowadzić dusze sprawiedliwych do nieba. Przed południem, do ok. 15.00 odbywa się tzw. święcenie pokarmów. (W tym roku nie będzie tego obrzędu). Obrzęd ten może wykonać głowa rodziny przed wielkanocnym śniadaniem, przez modlitwę z prośbą o pobłogosławienie pokarmów. Nawiedzenie kościoła w tym dniu jest okazją do adoracji Pana Jezusa w „tzw. grobie”, adoracji krzyża i spowiedzi. Wieczorem odbywa się już liturgia wigilii paschalnej z niedzieli będąca czuwaniem i świętowaniem zmartwychwstania Chrystusa. Odnawiamy wtedy przyrzeczenia chrzcielne. To jest najważniejszy moment tej liturgii. Powinien być odnowieniem przynależności do Boga i powierzeniem Mu swojego życia jako jedynemu panu i Zbawicielowi (Rz 10,10). W tym roku jesteśmy zachęcani do odnowienia przyrzeczeń chrzcielnych w domach. Na zakończenie powinna być procesja rezurekcyjna. W niektórych kościołach odbywa się ona w niedziele wczesnym rankiem.

d) Niedziela zmartwychwstania Pańskiego. Najważniejsza niedziela w roku, gdy świętujemy zmartwychwstanie Chrystusa, czyli Jego zwycięstwo nad szatanem, grzechem i śmiercią. Jeśli procesja rezurekcyjna nie odbyła się w Wielką Sobotę, to odbywa się w niedzielę wczesnym rankiem. Zwyczajowo mamy też śniadanie wielkanocne, podczas którego głowa rodziny może pomodlić się o pobłogosławienie pokarmów i pokropić je wodą święconą.

Modlitwa: Panie Jezu przede mną najważniejsze dni w roku w których wspominamy twoją mękę, śmierć i zmartwychwstanie. Chciałbym Ci w nich towarzyszyć i być przy Tobie... Dziękuję Ci za Twoją odważną, bezinteresowną, ofiarną i pełną poświęcenia miłość… Dziękuję Ci za Twoje zwycięstwo nad szatanem, moimi grzechami, nałogami, śmiercią. Dziękuję Ci za to, że dajesz mi udział w Twoim zwycięstwie nad moimi słabościami… W Tobie jest moja nadzieja. Amen+

Filmik o święceniu pokarmów, przeżywaniu Triduum w domu:

https://www.youtube.com/watch?v=CL6aVqEY2Hk&feature=em-uploademail

Pytania:

Jak przeżyć dobrze Wielki Tydzień w obecnych warunkach? (3 przykłady)
Na czym polega pascha w Starym i Nowym Testamencie
Co to jest Triduum Paschalne?
Jakie 3 wydarzenia z życia Jezusa wspominamy w Wielki Czwartek?
Jakie 3 wydarzenia z życia Jezusa wspominamy w Wielki Piątek?
Co jest najważniejszym momentem liturgii wigilii paschalnej i jakie powinien mieć dla nas znaczenie?