Najważniejsze świeta w roku
- Szczegóły
- Kategoria: Rok liturgiczny
Święto Młodych
W niedzielę palmową męki Pańskiej rozpoczął się Wielki Tydzień. W ten dzień wspominamy tryumfalny wjazd Pana Jezusa na osiołku do Jerozolimy (por. np. Mt 21,1-11).
Wśród ludzi witających Go i śpiewających na Jego cześć, było prawdopodobnie wielu ludzi młodych. Między innymi dlatego, od 1985 r., niedziela palmowa, jest obchodzona w Kościele jako Światowy Dzień Młodzieży. Dzień ten ustanowił Jan Paweł II i w te dni spotykał się z młodzieżą w Rzymie. Co 2 lub 3 lata spotykał się także z młodymi całego świata na Światowych Dniach Młodzieży w różnych miastach i krajach świata. W 1991 r. takie dni odbyły się w Częstochowie. Tak więc niedziela palmowa to święto młodzieży. Z tej okazji życzę wszystkim młodym ludziom, a zwłaszcza moim byłym i obecnym uczniom oraz kandydatom do bierzmowania i tym, którzy są młodzi duchem, wszystkiego, co najlepsze. Oby Wasze, szlachetne i piękne marzenia oraz pragnienia się spełniły. Ważne, aby czas Triduum przeżyć w stanie łaski uświęcającej, w pokoju z Bogiem i bliźnimi.
Niedziela Palmowa
Kiedy Pan Jezus wjeżdżał na osiołku do Jerozolimy, tłumy witały Go radośnie, machając gałązkami, ścieląc swe płaszcze przed przejeżdżającym Chrystusem (por. Mt 21,1-11; Mk 11,1-11; Łk 19,29-40; J 12,12-19). Ludzie wołali: „Hosanna Synowi Dawida. Błogosławiony, który przychodzi w imię Pańskie. Hosanna na wysokościach” (Mt 21,9). Te same słowa wypowiadamy, lub śpiewamy podczas każdej Mszy Świętej przed przeistoczeniem. Co one oznaczają? Zapowiadany przez proroków Mesjasz miał pochodzić z rodu króla Dawida, dlatego Izraelici nazywali Jezusa synem Dawida. Z kolei słowo „hosanna”, pochodzą z języka aramejskiego i oznaczają: zbaw nas! Prawdopodobnie wielu Żydów spodziewało się od Jezusa, że wybawi ich z niewoli politycznej, spod okupacji Rzymian. Ale Jezus miał zupełnie inne plany. Chciał wyzwolić nie tylko Izraelitów, ale całą ludzkość z niewoli grzechu, śmierci i szatana, aby obdarować nas nowym życiem w wolności dzieci Bożych, w przyjaźni z Trójcą Świętą (por. J 3,16-17). Misja Syna Bożego nie miała charakteru politycznego, militarnego, ale religijny i moralny. Być może właśnie dlatego, że Odkupiciel nie spełnił pokładanych w nim nadziei oraz z powodu intryg faryzeuszów, saduceuszów i uczonych w Piśmie, Jezus został odrzucony przez własny naród. Kiedy Piłat postawił wybór, czy uwolnić Barabasza, czy Jezusa z Nazaretu, tłum wybrał Barabasza. Barabasz był oskarżony o zabójstwo. Mógł być buntownikiem i należeć do stronnictwa zelotów, chcących walczyć zbrojnie z Rzymianami. Imię Barabasz, oznacza syn ojca (hebr. Bar abba) Kard. Ratzinger pisał, że Barabasz miał prawdopodobnie na imię Jezus (imię to było dość popularne i nosił je nie tylko Syn Boży). Tak więc ludzie wybrali kogoś, kto chciał im wywalczyć wolność polityczną, natomiast odrzucili Chrystusa, który chciał ofiarować wolność wewnętrzną od zła duchowego, od grzechu (por. np. Mt 27,15-26). Niedziela Palmowa jest też nazywana niedzielą Męki Pańskiej. W tym dniu czyta się obszerny opis męki Pana Jezusa.
Triduum Paschalne
Wielki Czwartek, Wielki Piątek, Wielka Sobota i Niedziela, czyli tzw. Triduum Paschalne - to najważniejsze dni w roku liturgicznym. Wiele osób nawet rzadko chodzących do Kościoła w te dni do niego przychodzi…
1. Wielki Czwartek jest pamiątką ustanowienia sakramentów Eucharystii i Kapłaństwa podczas ostatniej wieczerzy Jezusa z Apostołami(por. Łk 22,19-20). Miała ona miejsce w przeddzień święta paschy obchodzonego na pamiątkę wyzwolenia Izraelitów z niewoli egipskiej. Wtedy też Jezus umył apostołom nogi i ustanowił nowe przykazanie miłości (por. J 13,1-20; 15,17). Po wieczerzy P. Jezus modlił się w ogrodzie oliwnym z apostołami przed swoją męką (por. np. Łk 22,39-46). Tam został aresztowany przez straż świątynną oraz oddział rzymskich żołnierzy (por. J 18,1-11). W nocy odbył się nad Nim sąd przed sanhedrynem (Wysoką Radą żydowską) pod przewodnictwem arcykapłanów Annasza i Kajfasza (por. J 18,15-27). Wyrok śmierci był z góry ukartowany przez kapłanów, uczonych w piśmie i faryzeuszy prawdopodobnie z powodu zazdrości o autorytet i popularność rabbiego z Nazaretu wśród ludzi (por. Mk 15,10). Członkowie Wysokiej Rady twierdzili, że popularność Jezusa jest niebezpieczna, może doprowadzić do rozruchów i zbrojnej interwencji Rzymian (por. J 11,45-57). Z wspominanych powodów skazano Jezusa na śmierć. Bezpośrednim pretekstem było oskarżenie Go o bluźnierstwo, czyli podawanie się za Syna Bożego równego Najwyższemu Bogu (por. Mk 15,53-65). Na pamiątkę tych wydarzeń, w wielu kościołach i klasztorach proboszczowie i przeorowie, podczas Mszy Świętej Wieczerzy Pańskiej umywają stopy 12 mężczyznom. Po zakończeniu Eucharystii, Najświętszy Sakrament zostaje przeniesiony do ciemnicy, gdzie jest adorowany przez wiernych.
2. W Wielki Piątek starszyzna żydowska przyprowadziła P. Jezusa do Piłata, namiestnika rzymskiego, który z ramienia cesarstwa sprawował władzę nad podbitą Palestyną. W 63 r. p.n.e Pompejusz zdobył Jerozolimę. Od tego czasu Palestyna stała się prowincją rzymską. Z tego powodu tylko rzymski prokurator miał prawo do wydawania i egzekucji wyroków śmierci. Żydzi takich uprawnień nie mieli, choć niekiedy uciekali się do samosądu, tak jak to miało miejsce w przypadku św. Szczepana. Był on diakonem, pierwszym męczennikiem osądzonym i ukamienowanym przez Żydów (por. Dz 6,8-7,60). Kapłani i uczeni w Piśmie oskarżyli Jezusa o to, że podburza tłumy, namawia do niepłacenia podatkówipodaje się za króla żydowskiego (por. Łk 23,2). Pod wpływem nacisku Wysokiej Rady i podburzonego tłumu, a także szantażu, Piłat skazał Jezusa na ubiczowanie, a następnie na śmierć. Wcześniej odesłał Jezusa do Heroda, sprawującego władzę nad Galileą, z której pochodził Jezus. Być może liczył na to, że ten ułaskawi Jezusa (por. J 23,1-12). Kolejną próbą uwolnienia Jezusa było zwyczaj amnestii z okazji święta Paschy. Niestety próba ta nie powiodła się (por. J 23,13-25). Tłum podburzony przez arcykapłanów, wybrał Barabasza. Piłata zaszantażowano. Jeśli zgodzi się na tolerowanie samozwańczego króla, będzie to sprzeczne z wolą cesarza, który mianował Heroda Antypasa na króla Żydów (por. J 19,13-16). Tak więc Jezus został skazany na śmierć krzyżową. Wyrok wykonano, po biczowaniu, cierniem ukoronowaniu i drodze krzyżowej (por. Mt 27,26-34). Przed śmiercią Syn Boży modlił się o przebaczenie dla swoich wrogów, przebaczył skruszonemu łotrowi (por. Łk 23,34-43) i dał ludziom Maryję za Matkę (por. J 19,25-27). Po śmierci Jezusa, potwierdzonej przez rzymskiego żołnierza, złożono ciało Jezusa do grobu (por. J 19,28-42). Wielki Piątek jest więc dniem niezwykle bogatym w treści i wydarzenia, które zostały przywołane w wielkim skrócie. Każde z nich nadaje się na oddzielną medytację w oparciu o ewangeliczne teksty. W tym dniu nie ma Mszy Świętej. Jest to jedyny taki dzień w roku. W Wielki Piątek ma miejsce liturgia słowa, komunia Święta, adoracja krzyża. Najświętszy Sakrament zostaje przeniesiony do tzw. „grobu” P. Jezusa. Tam wierni mogą Go adorować, aż do liturgii paschalnej Wielkiej Soboty. W Wielki Piątek obowiązuje post ścisły: jakościowy (od mięsa) i ilościowy: trzy posiłki…, dwa lekkie, jeden do sytości.
3. Wielka Sobota – ciało Jezusa spoczywa w grobie, Jego dusza zstępuje do otchłani i uwalnia wszystkie dusze ludzi, którzy starali się dobrze żyć na ziemi. Nie mogli oni oglądać Boga ponieważ grzech pierworodny i grzechy osobiste, oddzielał ich od Niego. P. Jezus wyprowadza te dusze do Nieba. Wieczorem odbywa się już liturgia Wielkiej Niedzieli zmartwychwstania. Składa się ona z liturgii światła, liturgii słowa, liturgii chrzcielnej i liturgii eucharystycznej. Podczas czytań wspomina się właściwie całą historię zbawienia, tajemnice stworzenia, wydarzenia przymierzy z Noem, Abrahamem, Izraelitami na Synaju. W liturgii słowa rozważamy tajemnicę nowego przymierza zawartego przez Jezusa z Ojcem w Duchu Świętym, misteria odkupienia i uświęcenia. W Wielką Sobotę odnawiamy przyrzeczenia chrzcielne, jako wyraz naszej przynależności do Trójcy Świętej. Na zakończenie liturgii jest procesja rezurekcyjna. Kiedy Pan Jezus zmartwychwstał? W Nocy, nikt nie wie dokładnie kiedy, nikt też nie był świadkiem zmartwychwstania. Dlatego w nocy odbywa się liturgia Niedzieli zmartwychwstania. W tę niedzielę rozpoczyna się oktawa i okres wielkanocny. Wszystkim czytającym ten tekst, życzę pokoju serca, pogody ducha, radości i nadziei od zmartwychwstałego Chrystusa. Szczęść Boże!
dr Piotr Chrabąszcz