Jaki jest sens życia?

Szczegóły

Kategoria: psychoterapia i logoterapia

 Słowa „sens” używamy często intuicyjnie, czasem bezrefleksyjnie, nie zastanawiając się nad jego treścią. Zwyczajnie twierdzimy, że coś, jakieś słowa, wypowiedzi, działania ma, lub „mają sens”, gdy są np. celowe, widzimy ku czemu zmierzają, przekonują nas, że są dla nas korzystne, dobre, mądre itp. Natomiast, gdy nie widzimy celowości, spójności, zasadności jakiegoś, słowa, myśli, wypowiedzi, działania itp., to mówimy, że coś jest bez sensu, albo jest nonsensem.

„ Słuchaj, Izraelu, Pan jest naszym Bogiem - Panem jedynym. Będziesz miłował Pana, Boga twojego, z całego swego serca, z całej duszy swojej, ze wszystkich swych sił. Niech pozostaną w twym sercu te słowa, które ja ci dziś nakazuję. Wpoisz je twoim synom, będziesz o nich mówił przebywając w domu, w czasie podróży, kładąc się spać i wstając ze snu. Przywiążesz je do twojej ręki jako znak. Niech one ci będą ozdobą przed oczami. Wypisz je na odrzwiach swojego domu i na twoich bramach (…). Będziesz miłował swego bliźniego jak siebie samego.” (Pwt 6,1-9)

„Człowiek został stworzony, aby Boga naszego i Pana wielbił, okazywał Mu cześć, (kochał Go) i służył Mu i dzięki temu zbawił swoją duszę”. św. Ignacy z Loyoli (Początek  tzw. Fundamentu w „Ćwiczeniach duchowych”).

1. Tematem sensu, sensu życia już od wczesnej młodości interesował się Viktor Emil Frankl (1905-1997), austryjacki lekarz, profesor psychiatrii i neurologii, doktor filozofii i psychoterapeuta, żydowskiego pochodzenia, twórca nurtu logoterapii. Frankl jako 15 latek wygłosił swój pierwszy wykład na temat sensu życia.  Jako psychiatra organizował w Wiedniu poradnie dla młodzieży, które miały ją wspierać w rozmaitych trudnościach. Pracował też w szpitalu na oddziale osób po próbach samobójczych. Ponieważ był naukowcem, więc udało mu się przed wybuchem II wojny światowej uzyskać wizę do USA. Takiej jednak wizy nie otrzymali jego rodzice. Viktor wahał się, czy wyjechać za ocean, czy też zostać w kraju ze swoimi rodzicami. Ostatecznie pozostał w Austrii inspirując się treścią IV przykazania Dekalogu, mówiącego o szacunku i czci rodziców. Podczas II wojny światowej Frankl spędził 3 lata w różnych obozach zagłady, m.in w Auszwitz i Dachau. Zaobserwował wtedy, że w tych ekstremalnie ciężkich warunkach, ludzie są w stanie przetrwać, jeśli mają jakiś konkretny cel, motywację do życia, np. spotkanie z rodziną po zakończeniu wojny, realizację jakiegoś, projektu, planu, marzenia itp. jeśli takiego celu, silnej motywacji brakowało, ludzie łatwo się poddawali i szybko umierali. Dla Frankla pomocne okazała się pamięć o żonie, jak i chęć odtworzenia książki “Lekarz i dusza”, której rękopis zniszczyli mu w obozie Niemcy. Pomagało mu też wyobrażanie sobie siebie w roli wykładowcy wygłaszającego wykład o sensie życia. W czasie wojny Frankl stracił prawie całą swoją rodzinę: rodziców, żonę, brata. Stanął więc wobec poważnego kryzysu i sam musiał odnaleźć swój życiowy cel. Wybrał pomaganie innym jako lekarz psychiatra, ale też terapeuta w odnajdywaniu sensu życia. Swoje przeżycia z obozu opisał w książce “Człowiek w poszukiwaniu sensu”, sprzedanej w 12 milionach egzemplarzy. Frankl jest autorem ok 32 książek, tłumaczonych na 36 języków, z czego 8 przetłumaczono na j. polski. Jeździł po całym świecie z wykładami, które wygłaszał na wielu uniwersytetach, spotykał się z wieloma ludźmi, w tym z więźniami, aby przywracać im godność i nadzieję. Można powiedzieć, że sensem jego życia stała się miłość, jako służba innym ludziom. Otrzymał 29 doktoratów honoris causa, w tym w 1994 r., Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego. W 1970 r. był na audiencji i spotkał się z papieżem Pawłem VI, który dziękował mu za logoterapię, twierdząc, że jest ona ważna dla Kościoła. Logoterapia jest nurtem, w którym podkreśla się personalistyczną koncepcję człowieka, który funkcjonuje na poziomie fizycznym, psychicznym i duchowym. Podkreśla się zwłaszcza wymiar duchowy,  tj. świadomość, wolność, odpowiedzialność, sumienie, ukierunkowanie na sens i wartości. Wg Frankla tzw. wola sensu jest najsilniejszym ludzkim motywatorem. Czym właściwie jest sens i sens życia? 

• « poprz.